Δευτέρα 20 Οκτωβρίου 2008

Εργασία για τη λειτουργία ιδιωτικών σταθμών και τη διαφύλαξη των "συμφερόντων του έθνους".


Τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης από την αρχή της δημιουργίας είχαν μεγάλη ανταπόκριση στο κοινό και επηρέαζαν σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές τους. Ας μην ξεχνάμε ότι τα πρώτα Μ.Μ.Ε, και εδώ αναφέρομαι κυρίως στις πρώτες εφημερίδες, στόχευαν στη συγκρότηση της εθνικής συνείδησης του ελληνικού έθνους γιατί είχαν αντιληφθεί από την πρώτη στιγμή πόσο μπορούν να κατευθύνουν και να διαμορφώσουν το κοινό. Τα κανάλια βέβαια είχαν ακόμη μεγαλύτερη επιρροή στο κοινό, γιατί από τη μία πλευρά ήταν πιο άμεσα και από την άλλη μπορούσαν να τα παρακολουθούν άτομα όλων των μορφωτικών επιπέδων.
Τα πρώτα κανάλια που δημιουργήθηκαν ήταν κρατικά, και προέβαλαν λίγα προγράμματα και κάποιες ελληνικές και ξένες ταινίες. Μερικά χρόνια αργότερα, γύρω στο 1995, άρχισαν να χορηγούνται οι άδειες για τη δημιουργία των πρώτων ιδιωτικών καναλιών, οι προϋποθέσεις των οποίων δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα της κυβέρνησης. Θα αναφερθώ κυρίως στα τρία πρώτα άρθρα της δημοσίευσης και θα τα αναλύσω.
Το πρώτο άρθρο κάνει μία εισαγωγή λέγοντας ότι τα κανάλια που θα δημιουργηθούν πρέπει να εξυπηρετούν το δημόσιο συμφέρον και να έχουν δημόσια λειτουργία. Βασικός στόχος τους πρέπει να η αντικειμενική ενημέρωση του κοινού και η εξασφάλιση της πολυφωνίας . Συνεχίζοντας διευκρινίζεται ότι τα κανάλια πρέπει να στοχεύουν στην ποιότητα των προγραμμάτων που θα προβάλλουν και προτείνονται γι αυτό το λόγο προγράμματα που θα προάγουν τον πολιτισμό, όπως κυρίως οι εκπομπές λόγου και τέχνης. Στη συνέχεια προσπερνά για λίγο τις θεωρητικές και ιδεολογικές προϋποθέσεις που πρέπει να εκπληρώνει ένα κανάλι για να εγκριθεί και διευκρινίζει κάποιες τεχνικές υποδομές που είναι απαραίτητες για την ίδρυση κάποιου ιδιωτικού καναλιού.
Στο δεύτερο άρθρο παρουσιάζεται η διαδικασία που πρέπει να ακολουθήσει κάποιος για τη δημιουργίας ενός τηλεοπτικού σταθμού και επιπρόσθετα τα κριτήρια που θεωρούνται απαραίτητα για να χορηγηθεί η άδεια.
Το τρίτο άρθρο επιστρέφει σε όσα αναφέρονται στο πρώτα σχετικά με τις ιδεολογικές προϋποθέσεις που πρέπει να υπάρχουν στα προγράμματα και τις διαφημίσεις που θα προβάλλονται στο κάθε κανάλι. Βασική αρχή είναι ο σεβασμός προς το κοινό αλλά και προς τα πρόσωπα που θα προβάλλονται στις οθόνες. Ιδιαίτερη σημασία δίνεται ακόμη στην ορθή χρήση τις γλώσσας και στον απόλυτο σεβασμό της προσωπικότητας, της τιμής και της υπόληψης . Προβάλλονται ακόμη τα ιδανικά του ιδιωτικού και οικογενειακού βίου, και απαιτείται σεβασμός στην πολιτική, καλλιτεχνική, κοινωνική, επαγγελματική ή άλλη δραστηριότητα των εμφανιζόμενων προσώπων.
Αναφέροντας όλα αυτά το νομοσχέδιο δείχνει ξεκάθαρα, ότι το κράτος που είναι υπεύθυνο για τη χορήγηση της άδειας δημιουργίας ενός ιδιωτικού καναλιού και για τον μετέπειτα έλεγχο , για σωστή λειτουργία επιδιώκει την εξασφάλιση των συμφερόντων του έθνους μέσα από τα κανάλια και προσπαθεί να τα προστατεύσει με τις νομοθεσίες.
Βέβαια, όλα αυτά συμβαίνουν στον θεωρητικό τομέα, θέμα ιδιαίτερα εμφανές στις μέρες μας, καθώς θα ήταν αστείο να πιστέψουμε ότι τηρούνται έστω και οι μισές από τις προϋποθέσεις που προαναφέρθηκαν. Αρχικά, σχετικά με την εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος, μπορούμε εύκολα να διακρίνουμε ότι τα κανάλια σήμερα όχι μόνο δεν επικεντρώνονται στο δημόσιο συμφέρον, αλλά εξυπηρετούν κατά κόρον ιδιωτικά συμφέροντα, βασικό είναι ότι κάθε κανάλι προωθεί ιδιωτικά συμφέροντα και είναι μεροληπτικό καθώς σε μεγάλο βαθμό αφού καθένα υπερασπίζεται κάποιο κόμμα και αντιπαραθέτεται με τα υπόλοιπα.
Σχετικά, με την αναφορά στην ποιότητα των προγραμμάτων, μπορούμε να πούμε ότι αυτό το κομμάτι έχει θυσιαστεί "στο βωμό της τηλεθέασης", καθώς υπάρχουν τόσες πολλές εκπομπές με φτωχό περιεχόμενο, όπως οι "κοτσομπολίτσικες" μεσημεριανές εκπομπές, οι οποίες όχι μόνο δεν έχουν ποιοτικό περιεχόμενο, αλλά δεν σέβονται τα ούτε τα προσωπικά δεδομένα των ατόμων για τα οποία μιλούν΄, δεν σέβονται τις δραστηριότητες τους ή τα επαγγέλματα τους και τους γελοιοποιούν.
Ακόμη καταρρίπτονται σχεδόν ολοκληρωτικά η αντικειμενική ενημέρωση και η διασφάλιση της πολυφωνίας, καθώς πλέον τα κανάλια δεν κάνουν απλή αναφορά σε γεγονότα ή έστω κάποια συζήτηση που να αφήνει περιθώρια στον τηλεθεατή να κρίνει και να συμπεράνει, ούτε ακούγονται όλες οι οπτικές ενός θέματος, αλλά δίνεται στο κοινό μία έτοιμη άποψη την οποία συχνά ενστερνίζεται χωρίς σκέψη.
Επιπλέον, όσο αφορά το θέμα της πολυφωνίας μπορούμε να σκεφτούμε ότι εκτός από το γεγονός ότι δεν προβάλλονται όλες οι απόψεις που υπάρχουν, μπορούμε να σκεφτούμε ότι δεν έχουν καν όλοι τη δυνατότητα να τοποθετηθούν πάνω σε κάποιο θάμα, ακόμη και αν έχουν γνώσεις, καθώς πάντα ο ρόλος αυτός δίνεται σε όσους έχουν τη δύναμη ή "πουλάνε" περισσότερο στην τηλεόραση. Βασιζόμενοι σε αυτό μπορούμε να κατανοήσουμε και την κακή χρήση της γλώσσας η οποία προβάλλεται στα Μ.Μ.Ε, καθώς οι άνθρωποι που συ μετέχουν σε αυτά δεν αξιολογούνται με βάση την ποιότητά τους αλλά την ακροαματικότητα που έχουν.
Βέβαια θα ήταν άδικο να γενικοποιήσουμε και να παραβλέψουμε τα προγράμματα που όντως έχουν ποιότητα και προάγουν την μόρφωση και τον πολιτισμό, παρόλο που μειοψηφούν, όπως διάφορα ντοκιμαντέρ ή πολιτισμικές εκπομπές, οι οποίες είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες και ενημερωτικές
Το θέμα είναι ότι τα ιδιωτικά κανάλια όπως προανέφερα μπορεί να μην συμβαδίζουν με όσα αναφέρει η νομοθεσία, αλλά ο έλεγχος των καναλιών βρίσκεται ακόμη στα χέρια του κράτους, το οποίο δεν επεμβαίνει για την "ορθή" λειτουργία τους και τα αφήνει να λειτουργούν ως έχουν, άρα προφανώς τα συμφέροντα ιδιωτικών και κρατικών Μ.Μ.Ε συγκλίνουν.

1 σχόλιο:

Έλενα Σιδέρη είπε...

Η ακλύτερη δουλειά που έχεις κάνει μέχρι σήμερα. Νομίζω από αυτό το σηεμίο και πέρα θα τα πας καλύετρα και θα γίνει πιο ουσιαστική όπως δείχνει και ο λόγος σουσ την τάξη.

Λοιπόν, η πε΄ριληψη του νομοσχ. είναι καλή, ωραίος ο σχολιασμός των αντιφάσεων μεταξύ του ΄πρέπει' και της τηλεοπτ. πράξης. Μάρεσε η εισαγωγή σου που δίνει μαι πιο πιο ανοχτή προσέγγισηση με την ιστορία των μέσων

Λέιπει η εμβάθυνση του παρακάτω σημείου που είναι και το κομβικό του άρθρου και της άσκησης

'αναφέροντας όλα αυτά το νομοσχέδιο δείχνει ξεκάθαρα, ότι το κράτος που είναι υπεύθυνο για τη χορήγηση της άδειας δημιουργίας ενός ιδιωτικού καναλιού και για τον μετέπειτα έλεγχο , για σωστή λειτουργία επιδιώκει την εξασφάλιση των συμφερόντων του έθνους΄Πώς το επιδιώκει και τη εικόνα του έθνοιυς βγαίνει από αυτό?

Επίσης λείπει και η θεωριτική ανάλυση που θα μπορούσε να ακολουθήσει λίγο την εισαγωγή σου